Wanneer ik begin jaren negentig met mijn moeder naar FC Groningen ging, zorgde ik dat ik al geplast had voordat we het stadion in gingen. Onder de tribune van het oude Oosterpark was wel een wc, maar het stonk er verschrikkelijk: naar urine, verschraald bier, mannenzweet en oud frituurvet. ‘Voetbalbeleving’ zou ik het nu noemen. Of misschien zelfs: een uiting van identiteit.

In de loop der jaren zag ik heel wat toiletruimtes in voetbalstadions, de afgelopen week alleen al in Hamburg, Hannover en bij ons thuis in Twente. Wat ik fascinerend vind, is dat je in de Grolsch Veste de wedstrijd kunt volgen vanaf het toilet, zonder het veld te zien. Met dertig man bij elkaar is er altijd wel wat te zeiken. En als iedereen zwijgt, gaat het wel heel erg slecht met de Tukkers. Op het toilet lijkt men uitgesprokener dan op de tribune.

Bij de Duitse wedstrijden die ik bezocht was die beleving anders. Daar wordt de boodschap naar buiten gedragen. De hele wedstrijd door wordt er gezongen. En wat niet gezongen wordt, wordt geplakt, laag over laag op de muren van de toiletruimte. Clublogo’s, fangroepen, bevriende clubs, politieke statements: je kunt je er een hele wedstrijd mee vermaken. Maar het zeiken zelf doet de Duitser vooral op zichzelf. Waar ik in Enschede een wedstrijdverslag krijg, moet ik het daar doen met de echo van de clubliederen die in mijn hoofd nagalmen.

“Zoals het potje thuis poept, poept het nergens”, verbasterde ik wel eens een spreekwoord. Dat blijkt te kloppen: het kleinste kamertje heeft bij elke club zijn eigen karakter. Het toilet is een uitlaatklep, een plek waar je even helemaal jezelf bent, luidkeels of in stilte. Dat geldt ook in mijn werk, waar vergaderruimtes, werkvloeren en zaaltjes het speelveld zijn. Wil je weten wat er écht speelt, kijk dan verder dan het speelveld. Ga even plassen.

---

Het origineel van deze post vind je op mijn eigen website: https://wirokuipers.nl/weekly-wonder/potje-voetbal