Week 2 van 2026 was een rustige, mede dankzij het weer. Ik nam de tijd om van alles op te ruimen, en startklaar voor het nieuwe jaar te maken. Tussendoor was ik druk met schrijven, de laatste loodjes van het 📗 Verder met Obisidian boek, werd ik vaste columnist bij BusinessWise en schreef ik voor OD Magazine. Ik kreeg twee bijzondere sigaren kado die wellicht van Fidel Castro waren en las veel over Markdown. Op vrijdag had ik een fijne bijeenkomst van de Pilot Informatieautonomie. Vandaag is het precies een jaar geleden dat ik een herseninfarct kreeg. We kunnen inmiddels vaststellen dat dat met een sisser afliep 💪
1 Onze Pilot Informatieautonomie komt op stoom Na het kerstreces zijn we gelijk verder gegaan met de volgende fase in de Pilot Informatie Autonomie. In de afgelopen maanden haalden we heel veel informatie op en divergeerden we alle kanten op om het vraagstuk in kaart te brengen. De inzichten daarbij en ook de bijvangst zijn goud!
Er is een hele industrie bovenop gebouwd om de gebreken van documenten te omzeilen: SharePoint, Copilot, documentbeheersystemen, enterprise search, metadata-programma's, OCR-software, plus alle consultants en opleidingen die erbij horen. Al die lagen zijn nodig omdat we informatie opslaan in een formaat dat niet bedoeld is voor informatieverwerking. Er gaan jaarlijks miljarden overheidsgeld naar het instant houden hiervan. Hoogs tongewenst!
Het markdown-opslagformaat dat we met name verkennen in de pilots, wordt door andere overheden zoals die van Groot-Brittannië al een flinke tijd omarmd. Maar in Nederland zo goed als niet. Dus staan we op de barricades om overheden te laten zien dat we vanuit soevereiniteit, veiligheid, duurzaamheid, snelheid en terugvindbaarheid zo snel mogelijk de kant op moeten bewegen van dit soort oplossingen.
Dit format is ooit bedacht en ontwikkeld door John Gruber en Aaron Swartz (beiden helden van me). Aaron kwam door ongekende druk van conservatieve krachten bij de Amerikaanse overheid op tragische wijze om het leven. Frank schreef er een mooi stuk over gister. Anil Dash is nog zo iemand die ongekende impact had op het informatielandschap. Hij schreef afgelopen week een mooi stuk over Markdown.
In de afgelopen maand sloten er steeds meer overheidsorganisaties aan bij deze pilot., zoals de Gemeente Haarlemmermeer. Fase 1 loopt eind maart af, maar we zijn nu al flink aan het nadenken over de fase erna. Werk je bij een overheidsorganisatie en worstelen jullie met informatie die je lastig of niet kunt vinden? Of met de Archiefwet of de AVG? En ben je in positie om jouw organisatie mee te laten doen aan de pilot? Mail mij dan even.
2 Precies een jaar geleden kreeg ik mijn infarct Time flies! Vandaag precies een jaar geleden, 's nachts om half vijf, kreeg ik een herseninfarct. Inmiddels ben ik goed ingelezen in het fenomeen herseninfarct en ook nog eens ervaringsdeskundige. Ik was er ongekend snel bij. Bij een infarct maakt dat alles uit, want er sterven per minuut 2 miljoen hersencellen. Na een tijdje begint dat echt problematisch te worden. Ik heb geluk gehad.
Terwijl ik lag te wachten op de uitkomsten van alle onderzoeken en het besef van wat er was gebeurd langzaam begon in te dalen, begon ik me te vervelen. Ik heb graag wat om handen en niks doen is niet per se mijn sterkste kant. Tenzij ik daar bewust voor kies, maar dat was hier duidelijk niet aan de orde. Dus besloot ik te gaan schrijven. Er moest immers een nieuw weekbericht komen. Omdat ik nog niet kon overzien hoe het verder zou gaan en mijn infarct niet wilde uitventen, verstopte ik het nieuws in item vier, helemaal aan het einde van mijn weekbericht. Ik schep overigens een groot genoegen in het verstoppen van dit soort easter eggs in mijn weekberichten. Soms zit er een verrassend groot verhaal achter een linkje verstopt, dat alleen mensen die braaf doorklikken ontdekken (hoi mama). Ik vind namelijk dat je nieuwsgierigheid moet belonen 🤣
Het blijven opschrijven van het proces en van wat er in die weken gebeurde, al waren de weken totaal anders dan alle weken van de jaren ervoor, was een fijn houvast en een mooi ritme in die gekke maanden. Voor mezelf was het ook fijn om nu precies een jaar later terug te kunnen lezen wat er van week tot week gebeurde ten gevolge van die bijzondere gebeurtenis. Tussendoor schreef ik een paar lange blogs over het ziekenhuisbezoek en de revalidatie. Dat werd heel goed ontvangen in het ziekenhuis en in het revalidatieoord. En het bracht ook een hoop duidelijkheid voor mijn dierbaren en de kringen eromheen.
Voor de mensen die mijn weekberichten pas sinds afgelopen maanden volgen en voor de lezers die er nieuwsgierig naar zijn, heb ik ze even op een rijtje gezet zodat je mee kunt lezen: week 2, week 3, week 4, week 5, week 6, week 7. Dit zijn de twee blogs over mijn ziekenhuisbezoek en mijn revalidatie.
Inmiddels ben ik fysiek enorm opgeknapt en heb ik nog wat restjes die waarschijnlijk wel wegtrekken. Maar daarnaast ervaar ik cognitief een enorm voordeel van het infarct. Ik monitor de belangrijkste waarden dagelijks en die zijn uitstekend. En alle artsen die ik af en toe zie, zijn meer dan tevreden en ook verbaasd. Nogmaals dank aan alle lieve lezers voor al jullie steun, support, donaties en lieve berichtjes afgelopen jaar. Dat maakte een enorm verschil 🙏❤️
3 Next level lokale privacy -first spraakherkenning Een van de technologische hulpjes die me in de eerste week na mijn herseninfarct ongelooflijk van pas kwamen, zag ik totaal niet aankomen. De buitenste linkerkant van mijn lijf was verlamd. Motorisch merkte ik dat vooral aan mijn been en mijn voet (ik zat in een rolstoel) en aan mijn arm en hand. Zoals ik hierboven al schreef: ik besloot te gaan schrijven.
Omdat mijn linkerhand het echt niet deed, ontdekte ik dat ik met rechts eigenlijk verrassend goed kon typen. Dat kan ik nog steeds. Ook nu. Ik heb koffie in mijn ene hand en typ met mijn rechterhand. Best snel zelfs. Naast me lag een mevrouw met een andere versie van een herseninfarct, waarbij ze nauwelijks geluid kon verdragen. Ik moest eens even uitvogelen hoe ik nog zachter kon tikken.
Ik vogelde uit hoe ik nog zachter kon tikken. Er was nét een nieuwe spraakherkenning beschikbaar, Wispr Flow, waarmee ik kon fluisteren zonder gedoe met interpunctie en de tekst vanzelf op het scherm verscheen. Een gouden vondst, inmiddels werken veel mensen om mij heen ermee.
De spraakherkenning, interpunctie en snelheid waren zo goed dat ik vanaf dat moment ben gaan praten tegen mijn computer in plaats van typen (tenzij ik in gezelschap ben).
Dat het zo goed werkt komt door de AI-engine onder Wispr Flow. Waar ouderwetse spraakherkenning je dwong om langzaam en duidelijk te articuleren en zelf de interpunctie uit te spreken, begrijpt deze software wat je bedoelt. Het haalt de eh's en um's eruit, zet de punten en komma's op de juiste plek, en doet dat allemaal binnen een fractie van een seconde. (Voor de techneuten: Wispr Flow draait op fine-tuned Llama-modellen en verwerkt je spraak door meerdere AI-lagen in minder dan 700 milliseconden. Je stem gaat wel over het internet, dus wie dat liever niet heeft wordt zo dadelijk extra blij.)
Afgelopen week stuitte ik, via Joost Plattel, op nóg een stap verder. Een app die ik lokaal op mijn Mac kan draaien zonder internetverbinding. Met lokale gratis AI-modellen en zonder een abonnement. Hierdoor blijft mijn data op mijn eigen machine en gaat mijn stem niet het web op. Qua snelheid en accuratesse zie ik geen verschil met Wispr Flow. Zo mogelijk is deze nog iets beter: Spokenly.
4 Menselijk vernuft: - Om de haverklap ontdekken wetenschappers meer over hoe het brein werkt. Ze hebben weer een nieuw aspect in kaart gebracht. Boeiend!
- De wetenschap staat onder druk. Dat brengt heus ook wat positieve elementen met zich mee, maar ik volg al een tijdje dit dossier en dat is zorgelijk.
- We kunnen wat meewarig doen over gekkigheid met AI en video. En dat heeft zeker een hoog complicerende, zorgwekkende elementen. Maar ik was blown away door wat ik hier zag. Ik ben geen fan van het medium Instagram, maar deze mag ik jullie niet onthouden (via Adri Mathlener). Wij komen voordeel dat ik voor het eerst de originele clip zag. In de discussies erover op het platform van Digitale Fitheid kom ik nog een pareltje tegen: Onze eigen Daan van Bergen, wow!
5 Overig delenswaardig: - Nederland was deze week in rep en roer door de sneeuw en het weer. Tussen spullen die ik ooit van mijn ouders meenam, trof ik dit boek aan over de winter van 1978.
Dat was nog eens een winter. We waren ingesneeuwd in het dorp in Drenthe waar ik opgroeide en ik herinner me (ik was zes ) dat we een iglo hadden gebouwd buiten. dat was pas sneeuw!
- Hier thuis zijn we dol op de muziekquiz Hitster, vooral door de rijke mix van muziek vanaf de jaren 50 tot en met nu. Voor onze kinderen is die standaardset van Hitster wat complex, maar in de kerstvakantie ontdekten we de variant Hitster Bingo dat voor kinderen onder de 15e stuk toegankelijker is. Ze zijn er verdomd goed in, te leuk!
- Er gaat iets behoorlijk mis bij Apple als het gaat om het verstandig gebruik van iconen, hier een mooi stuk erover.
- Slimmer leren? Deze (via Ritzo ten Cate) vond ik intrigerend. Net als deze van Daniel Pink, over hoe we aandacht verliezen.
- Kevin Kelly schreef een mooi artikel over hoe hij wereldwijd consequent hulpvaardige warme mensen ontmoette. En dat dat de regel is en niet de uitzondering zoals de media je af en toe willen laten geloven.
Dank voor het lezen 🙏 Warme groet, Martijn
Hier het bericht van vorige week (voor de nieuwkomers)
Wil je mijn research steunen of heb je af en toe iets over voor deze weekberichten, doneer dan hier. Vind je het leuker om me iets cadeau te doen? Hier mijn lijstje.
Ik hoor het heel graag als je blij wordt van deze weekberichten en er iets aan hebt.
About Martijn Aslander
Technologie-filosoof | Auteur | Spreker | Verbinder | Oprichter van vele initiatieven